Kurban kelimesi yakınlık anlamına gelen "kurb" kökünden gelir. Burada maksat Allah'a yakın olmak, O'na yakınlık elde etmektir.
Buna göre Allah'a yaklaşmak niyetiyle belli özelliklere sahip hayvanın ibadet maksadıyla kesilmesine kurban denir. Gerek eti için ve gerekse kurban için olsun, her iki halde de koyun kesilmektedir. Yalnız bunlardan birini diğerinden daha üstün kılan şey, kesilişlerindeki gayedir. Kurban olarak kesilen hayvanın ayrı bir kutsallığı vardır.
Kur'an'da kurbanların "ne etleri ne de kanları Allah'a ulaşmaz. Fakat sizin takvanız, yani dini duyarlılığınız O'na ulaşır" buyurulur (Hac, 22/37).
TÜRK MÜSLÜMANLIĞI
Yani tekrarlayacak olursak kurban manen Allah'a yakınlaşmayı hedefler.
Kurban kesmenin kişisel ibadet yönü esas olmakla birlikte fert ve toplum yararı daha ön plandadır. Kurban Allah'ın rızasını kazanma amacıyla kesilir. Bu yönüyle kurban ibadetinin özü ve uygulanması dini temele dayanır. Bu ibadetin sosyal yönünün pratikte daha önem taşıdığı bir gerçektir.
Kurban toplumda kardeşlik, yardımlaşma ve dayanışma ruhunu canlı tutar; sosyal adaletin gerçekleşmesine katkıda bulunur. Özellikle et satın alamayan veya ona çok sınırlı ulaşan yoksulların bulunduğu ortamlarda onun bu rolünü daha belirgin biçimde görmek mümkündür. Kurbanın Müslüman Türklerde ve Hanefi çevrelerde daha yaygın olduğu ve daha bir önem taşıdığı görülür.
Bizim insanımız farz, vacip veya sünnet olup olmadığına bakmaksızın, namaz gibi oruç gibi ibadetler arasında sayarak, gücü yetiyorsa kurban kesmeyi ihmal etmez. Bunun Hanefilikten kaynaklandığını düşünüyorum. Mesela Şafii, Maliki, Hanbeli mezheplerinde kurban kesmek sünnet olduğu halde Hanefilikte vaciptir. Vacip demek, farzdan sonra gelen ve yapılması zorunlu, terk edilmesi doğru olmayan ilahi emir demektir. Gene başka mezheplerde bütün aile için tek kurban kesmek yeterli görülürken; Anadolu'da hala, ailenin maddi olarak kurban kesme gücüne sahip olan bütün fertleri ayrı ayrı kurban keserler.
NEREYE VERELİM?
En çok pahalanan maddeler et ve süt ürünleri. Buna paralel olarak kurbanlık fiyatları da çok yükseldi. Kurban kesmek istediği halde bu konuda zorlanan kimseler için yeni imkanlar doğdu. Bu da yurt dışında vekaletle kurban kestirmektir. Bu uygulamanın başladığı ilk yıllarda ben buna pek sıcak bakmamıştım. Kendi insanımız muhtaçken ta yad ellerde kurban kestirmek bana hoş gelmemişti. Zamanla kanaatim değişti.
Önceliğim gene kendi ülkem olmakla beraber, aşırı fiyat artışından dolayı buradaki kurban fiyatını karşılamakta zorlanan bir vatandaşın yurt dışında kurban kestirmesini uygun bulmaya başladım.
Çok yoksul Müslüman ülkelerdeki bir gram et bulamayan muhtaç insanların beslenmesine bu yolla katkıda bulunmayı doğru görür oldum.
